«۹۹٫۹٪ در ۰٫۳ میکرون» واقعاً یعنی چه

مشخصات فیلتراسیون اغلب به‌صورت یک عدد خلاصه بیان می‌شوند، و همین عدد اغلب به‌اشتباه خوانده می‌شود. «۹۹٫۹٪ در ۰٫۳ میکرون» ساده به نظر می‌رسد، اما هر بخش از این عبارت — درصد، اندازه‌ی ذره، و سرنوشت ذراتی که گرفته نمی‌شوند — معنایی بیش از نگاهی گذرا دارد. برای هر کسی که تجهیزات تهویه را مشخص می‌کند، درک واقعی این اعداد، تفاوت میان مقایسه‌ی معنادار محصولات و مقایسه‌ی صرفاً تبلیغاتی است.

چرا ۰٫۳ میکرون نقطه‌ی مرجع است

اندازه‌ی ذره اهمیت دارد چون فیلترها همه‌ی ذرات را یکسان نمی‌گیرند. ذرات بسیار بزرگ — گرد‌و‌غبار، گرده، مو — به‌سادگی گرفته می‌شوند؛ آن‌قدر سنگین‌اند که تقریباً هر مدیای فیلتر از طریق برخورد ساده آن‌ها را می‌گیرد. ذرات بسیار ریز، کمتر از حدود ۰٫۱ میکرون نیز نسبتاً آسان گرفته می‌شوند، چون در این مقیاس ذرات آن‌قدر بی‌قاعده حرکت می‌کنند (حرکت براونی) که حتی اگر جریان هوا آن‌ها را عبور دهد، با الیاف فیلتر برخورد می‌کنند.

بخش دشوار، محدوده‌ی میانی است. ذرات حدود ۰٫۳ میکرون به‌اندازه‌ای بزرگ‌اند که جریان هوا می‌تواند بدون برخورد آن‌ها را از کنار الیاف عبور دهد، اما به‌اندازه‌ای کوچک‌اند که گرفتن آن‌ها از طریق برخورد قابل‌اعتماد نیست. به این، اندازه‌ی «بیشترین نفوذ» گفته می‌شود، و به همین دلیل استانداردهای فیلتراسیون آن را به‌عنوان نقطه‌ی آزمون مرجع به‌کار می‌برند. فیلتری که برای کارایی بالا در ۰٫۳ میکرون درجه‌بندی شده، در ضعیف‌ترین نقطه‌ی خود آزموده شده — یعنی عملکرد آن در اندازه‌های بزرگ‌تر و کوچک‌تر معمولاً به‌همان‌اندازه یا بهتر است.

درصد واقعاً چه چیزی را پوشش می‌دهد

درجه‌ی کارایی ۹۹٫۹٪ در ۰٫۳ میکرون به این معناست که از هر هزار ذره با این اندازه که وارد فیلتر می‌شوند، حداکثر یکی عبور می‌کند. این معادل طبقه‌بندی H12 در استانداردهای فیلتر هپا از خانواده‌ی EN 1822 است — کلاس فیلتر هوای ذره‌ای با کارایی بالا که در کاربردهایی به‌کار می‌رود که گرفتن ذرات اهمیت قابل‌توجهی دارد، از جمله در فضاهای نزدیک به اتاق‌های تمیز و کاربردهای درمانی.

ارزش دارد دقیق بود درباره‌ی آنچه این عدد نمی‌گوید. این عدد به این معنا نیست که هوای خروجی از فیلتر به‌طور کلی «۹۹٫۹٪ تمیز» است — این به آنچه از ابتدا در هوا بوده، وضعیت فیلتر، و بقیه‌ی سیستم بستگی دارد. آنچه این عدد توصیف می‌کند، اندازه‌گیری مشخص و تکرارپذیری است از تعداد ذرات با اندازه‌ای معین که از یک فیلتر تازه در شرایط آزمون عبور می‌کنند. این ویژگیِ مدیای فیلتر است، آزموده‌شده طبق یک استاندارد، نه ضمانتی درباره‌ی کیفیت کلی هوای اتاق — که به نرخ تهویه، حجم اتاق و کنترل منابع آلودگی هم بستگی دارد.

OxyOne چطور این را به‌کار می‌برد

مرحله‌ی فیلتراسیون OxyOne ترکیبی است از یک فیلتر اولیه‌ی قابل‌شست‌وشو که ذرات بزرگ‌تر را می‌گیرد و عمر فیلتر ریزتر پشت آن را افزایش می‌دهد، و یک فیلتر H12 با کارایی بالا که برای ذرات تا ۰٫۳ میکرون، ۹۹٫۹٪ کارایی دارد. فراتر از فیلتراسیون مکانیکی، یک مرحله‌ی تخلیه‌ی میدان یونیزاسیون، ذرات ریز، باکتری‌ها و ویروس‌های موجود در جریان هوا را باردار می‌کند و به غیرفعال‌سازی آن‌ها و سهولت گرفتن ذرات ریز باقی‌مانده کمک می‌کند.

این رویکرد لایه‌ای اهمیت دارد چون هیچ مرحله‌ی تکی همه‌چیز را به‌خوبی یا به‌صرفه انجام نمی‌دهد. پیش‌فیلتر قابل‌شست‌وشو، بار ذرات درشت را می‌گیرد که در غیر این صورت عمر مدیای ریزتر را کاهش می‌داد. مرحله‌ی H12 محدوده‌ی ذرات ریزی را پوشش می‌دهد که درجه‌ی ۰٫۳ میکرون به آن مربوط است. مرحله‌ی یونیزاسیون به ذرات بیولوژیک در مقیاسی می‌پردازد که فیلتراسیون به‌تنهایی کارایی کمتری دارد.

برای سازندگان و معماران، نکته‌ی عملی این است که از عدد خلاصه عبور کنید و بپرسید این عدد به چه اندازه‌ی ذره مربوط است، طبق چه استانداردی آزموده شده، و کل مجموعه‌ی فیلتراسیون چگونه است — پیش‌فیلتر قابل‌شست‌وشو، مرحله‌ی کارایی بالا، و هر پردازش اضافه. یک عدد به‌تنهایی به‌ندرت همه‌ی داستان را می‌گوید، اما اگر درست درک شود، یکی از مفیدترین اعداد در یک مشخصه‌ی فنی است. هوای پاک، در نهایت، حاصل جمع این لایه‌هاست که آرام، پیوسته و بدون نیاز به توجه کسی در ساختمان، با هم کار می‌کنند.